gelopen: 5496,51 km

Sjaak Langenberg & Rosé de Beer

Museumbezoek heeft weinig verwantschap met de fysieke opgave van een pelgrimage naar Santiago de Compostela. Vanuit die discrepantie hebben Sjaak Langenberg en Rosé de Beer plannen ontwikkeld voor de tentoonstelling. De (mentale) bagage van pelgrims vermengt zich met de bagage van museumbezoekers in de garderobe. De museumbalie wordt ingericht als stempelpost.

Veel pelgrims delen hun ervaringen graag met anderen en beschrijven de bijzondere ontmoetingen onderweg. Om van het museumbezoek ook een collectieve belevenis te maken wordt de afstand die bezoekers binnen het museum afleggen geregistreerd met stappentellers. Bezoekers lopen gezamenlijk virtueel naar Santiago en worden zich bewust van elke stap. Op loopbanden kunnen extra meters worden gemaakt. In het museum en op deze website is te zien hoe de collectieve inspanning vordert.

Langenberg & de Beer vroegen Wiesje Peels om foto's te maken die tegenwicht bieden aan het geromantiseerde beeld van de pelgrimage. Rosé de Beer ontwierp tevens de communicatie-uitingen rondom de tentoonstelling.

Wiesje Peels

In de zomer van het heilig jaar 2010 heeft Wiesje Peels i.s.m. Mischa Keijser de Camino gefotografeerd. Gezien de populariteit van de Camino Francés koos zij ervoor om te beginnen bij het eindpunt: Finesterre. Met de zon in de rug liep zij de pelgrims tegemoet en volgde zij de gele pijlen tot aan de voet van de Pyreneeën in Saint Jean Pied de Port.

Peels fotografeerde en filmde wandelaars die afzien in de hete zon, de rij bij een stempelpost, bijzondere ontmoetingen onderweg, maar ook de achterkant van de route: de toeristen in Santiago de Compostela en Finesterre, het graf van een pelgrim en volgepakte refugio's (sommige Spartaans ingericht, andere compleet met zwembad en een internet corner). Bovendien bracht zij niet alleen de wandelaars in beeld, maar ook de mensen die werkzaam zijn in de 'industrie' achter de route. Bijna alle foto's van Peels zijn licht geënsceneerd, met respect voor de geportretteerde. De situaties die ze aantreft verbijzondert ze door licht, kleurgebruik en houdingen die mensen aannemen. Dit verstilde, beslissende moment legt ze vast in een ontroerend, maar vaak ook humoristisch beeld.

Aanvullend op de foto's van Peels wordt er op de tentoonstelling ook werk getoond vanuit het gezichtsveld van de pelgrim zelf:

De weg ontstaat door hem te lopen

In 1997 loopt de fotograaf Horacio Sormani de camino, de route tussen de Pyreneeën en Santiago de Compostela. Onderweg neemt hij ieder uur een foto, steeds vanuit hetzelfde perspectief, recht vooruit. Gemiddeld zes tot zeven opnamen op een dag, van plaats naar plaats, want binnen de bebouwde kom fotografeert hij niet. Sormani gebruikt zijn camera als een vizier en stelt de focus gelijk aan het blikveld van de pelgrim op de weg die zich voor hem uitstrekt. De honderden zwart-wit opnamen geven samen een uitputtend, bijkans fysiek mee te beleven verslag van een soms eindeloos en saai, dan weer afwisselend en fascinerend landschap. De fotoserie is speciaal voor de expositie gedigitaliseerd en wordt doorlopend geprojecteerd in een aparte, kleine ruimte, waarbinnen hooguit drie bezoekers op een loopband de weg kunnen 'meelopen'.

Alpenmaschine

De installatie 'Alpenmaschine' van het Zwitserse duo Gabriela Gerber en Lukas Bardill uit 2010 schotelt de kijker een dreigende, door donkere wolken omgeven bergmassief voor. De toppen van de bergketen rijzen en dalen; ze lijken te vibreren, te ademen. Deze suggestie wordt opgewekt door de pulserende maag van een berggeit die vlak voor de lens van de projector is gelegd. Alpenmaschine speelt op poëtische wijze in op de fysieke en psychische inspanning die het beklimmen van een bergpas in de Pyreneeën teweegbrengt.

klik op de foto om de foto groter te zien
Gabriela Gerber und Lukas Bardill
Courtesy the artists and Galerie Luciano Fasciati, Chur